( با عرض پوزش به خاطر تاخیر، به دلیل نبودن در منزل و نداشتن نوت بوک(!) متن ما وارد بازی های پیچیده ای شد که نتیجه اش هم همین تاخیره!)

                                       حلقه ی تاریک 

قبل از هر چیز باید یه نکته رو در مورد این دوتا عکس بگم . اونم اینه که عکس سمت راست یه منظره ی واقیه اما عکس سمت چپ همون منظره است که رنگ آمیزی شده و تلسکوپ فضایی هابل توی اون از هیچ کدوم از فیلترهای مخصوصش استفاده نکرده.شاید این واقعی ترین نقاشی تخیلی بشر باشه!!

این یه عکس از خوشه ی کهکشانی Cl 0024+17 (ZwCl 0024+1652) در صورت فلکی ماهی(=حوت) با فاصله ی پنج میلیارد سال نوریه، قطر حلقه ای هم که می بینین 2.6 میلیون سال نوریست. 

خب من همون طور که گفته بودم می خوام براتون از"ماده ی تاریک"بنویسم.اما باور کنین این قضیه اون قدر برام شگفت انگیز و باور نکردنیه که نمی دونم از کجا شروع کنم!

 "ماده ی تاریک" دقیقا همون چیزیه که شما در حال حاضر توی عکس سمت راست نمی بینین و تقریبا اون چیزیه که توی عکس سمت چپ می بینین!

توجه کنین!....اسمش رو گذاشتن "ماده ی تاریک" نه "ماده ی سیاه"! .......نباید تاریک رو با سیاه اشتباه کرد.  تاریکی در مقابل روشناییه و این مثل اینه که "ماده ی تاریک" همیشه در تاریکی قرار داره! و در روشن ترین مکان ها هم شما اون رو نمی بینین!!(یه تذکر هم برای ذهن های خلاق! از این ماده برای نامرئی کردن آدم ها یا چیزهای دیگه نمی شه استفاده کرد! بی خودی ذهنتون رو درگیر نکنین! دلیلش رو هم می گم.)

با این که هنوز کسی نمی دونه چه چیزی "ماده ی تاریک" رو تشکیل می ده اما در ظاهر چیزیه که تمام گیتی را در بر گرفته،یعنی بیش تر ماده ی تشکیل دهنده ی جهان ما "ماده ی تاریک" و درصد کمی از اون ماده ی معمولیه! اما آیا می شه با اطمینان گفت که بشر هرگز اون رو نخواهد دید؟ کی می دونه؟ در حال حاضر که فقط می شه گفت ما بیش تر دنیا رو نمی بینیم !(تصورش رو بکنین!تمام ستاره ها،ابرنواخترها،کهکشان ها،خوشه های کهکشانی و. . . تنها درصد کمی از دنیای اطراف ما را تشکیل دادن!)

یه بار دیگه به عکس ها نگاه کنین . . . این یه مدرک کامل از وجود ماده ایه که . . . از هیچ چیز تاثیر نمی پذیره! خوب فکر کنید!  از هیچ چیزی! مثلا اگه هر نور و یا حتی هر موج الکترومغناطیس دیگه ای (مثلا اشعه ی ایکس) بهش بتابونین،بازتاب نمی شه!پس چه جوری باید کشفش کرد؟! . . .

البته دانشمندان عزیز تقریبا تقلب کردن! هر چند اصلا دلشون نمی خواسته باور کنن که همچین چیزی وجود داره اما واقعیتی که می دیدن یا درواقع چیزی که باید می دیدن  اما نمی دیدن،اون ها رو مجبور کرد پیشگویی های نظریه پردازان رو باور کنن! یه بار دیگه طبیعت نظریه پردازان رو تایید کرد!

از اون جایی که هر سوالی جوابی داره، "ماده ی تاریک" هم خودش، خودش رو لو می ده: جاذبه کلید حل معماست! ظاهرا تنها چیزی که این ماده ی مرموز داره، جاذبه ی فوق العاده و شدیدشه!

جاذبه ی شدید "ماده ی تاریک" موجود در خوشه ی کهکشانی CI 0024+17  نور کهکشان های پس زمینه رو منحرف می کنه؛درست مثل یه ذره بین.(توجه کنین که نور با سرعت 000 300 کیلومتر بر ثانیه در حال پیشرویه و حتی منحنی کردن مسیر مستقیمش هم نیروی خارق العاده ای می خواد!) پس هر جا نوری بی دلیل منحرف و یا حتی مسیر مستقیمش تبدیل به کمان بشه، یعنی ماده ی جاذب ما داره بهمون سلام می کنه!

حالا با اندازه گرفتن میزان انحراف نور می شه جرم کل خوشه رو تعیین کرد؛ و از راه های دیگه ای هم می شه جرم ماده ی معمولی و قابل مشاهده رو فهمید. خب حاصل تفریقشون هم می شه اون چیزایی که نمی بینیم!

به دلیل همین جاذبه ی زیاد هم نمی شه چیزی رو باهاش نامرئی کرد! در ضمن به خاطر ساختار ناشناخته اش (تا حالا) کسی نتونسته حتی در حد آزمایشگاهی تولیدش کنه.

البته این رو هم بگم که"ماده ی تاریک" قبلا پیدا شده بود اما چیزی که این عکس رو تبدیل به یه مدرک کرده، اینه که می شه این ماده ی دست نیافتنی رو از کهکشان ها و گازهای میان ستاره ای تفکیک کرد. در واقع دیگه جای هیچ شکی نیست که این ماده ی جدید وجود داره. در ضمن به دلیل همین تفکیک می شه خیلی بهتر روی خصوصیت ها و رفتار متفاوت این کشف جدید تحقیق کرد.

این نقاشی قشنگ یا همون نقشه ی "ماده ی تاریک"هم با توجه به تاثیر جاذبه ی این ماده روی نور ضعیفی که از کهکشان های دوردست میاد، کشیده شده و این تنها راه پیدا کردنشه.(البته عکس های هابل محبوب تنها وسیله ی مناسب برای این کار بود!) به هر حال آدم هر چقدر هم که دانشمند باشه باز هم کشیدن نقشه ی یه ماده ی نامرئی کار خیلی سختیه، چون نه خودش نوری داره و نه نور بقیه رو بازتاب می کنه!

حلقه ای هم که می بینین به علت بر خورد دو خوشه ی کهکشانی با هم در حدود(!) یک یا دو میلیارد سال نوری قبل به وجود اومده.(چرا ش تو پست بعدی معلوم می شه!)در واقع همین برخورد باعث تفکیک"ماده ی تاریک" از ماده ی معمولی شده.

 طبق بازسازی این تصادف با برنامه های کامپیوتری، وقتی دو خوشه ی کهکشانی در هم کوبیده و ادغام می شن، ماده ی تاریک می ریزه وسط خوشه ی جدید که ترکیب همون دو خوشه ی قدیمیه. (توجه دارین که این "ماده ی تاریک" در هر دو خوشه وجود داشته!) تا اینجا رو داشته باشین، می خوام برای بقیش یه مثال بزنم: فرض کنین یه کمی روغن رو بریزیم وسط یه ظرف مسطح مثل ماهیتابه،خب روغن به آرومی در سطح ظرف پخش می شه و در حالی که به طرف خارج در حرکته، از سرعتش کم می شه؛این دقیقا همون اتفاقیه که برای "ماده ی تاریک" می افته. "ماده ی تاریک"(=روغن) در خوشه (=ماهیتابه) پخش و در عین حال سرعتش کم می شه. (می تونین یه بار تو آشپزخونه امتحان کنین!) البته"ماده ی تاریک" در خوشه در تمام جهت ها پخش می شه.

اما. . . یه سوال! . . . ماده ای که هیچی به جز جاذبه نداره و حتی دیده هم نمی شه، به چه دردی می خوره؟ . . .و یه سوال دیگه: چرا باید یه ماده ی بی خاصیت بخش بزرگی از این دنیا رو تشکیل بده؟

یادتونه گفتم این ماده از هیچ چیزی تاثیر نمی پذیره؟ عواقب این خصوصیت عجیب + جواب سوال هام موضوع پست بعدیه!

        1                         2                       3                        4

        5                       6                         7                       8

         9                       10                     11                      12